De opleiding tot zelfstandig bergwandelaar is een intensief, boeiend en vooral leerrijk avontuur. Het traject bestaat uit drie verplichte modules die elkaar logisch opvolgen.
Na module 3 beschik je over een stevig pakket kennis en vaardigheden: van kaart en kompas, tochtplanning en alpiene gevaren tot staptechnieken, weerkunde, voeding, materiaal en kledij. Ook thema’s als fauna en flora, ecologie en geologie, outdoor EHBO, touwtechnieken en bivakkeren komen uitgebreid aan bod – volledig volgens de leerlijnen van het KBF.
Het doel? Dat jij na de opleiding je eigen bergtochten veilig en verantwoord kan plannen én zelfstandig uitvoeren. De focus ligt niet op het fysieke afzien, maar op het correct inoefenen en toepassen van de technieken die je tot een echte zelfstandig bergwandelaar maken.
Deze opleiding is gemaakt voor bergliefhebbers die geen hoogtevrees kennen, al wat tochten in de bergen achter de rug hebben (met of zonder gids), en er nu van dromen om zelfstandig hun pad te kiezen. Ervaring met bivakkeren is geen must, maar wel een aanrader. Het helpt als je al wat geoefend hebt met een volle rugzak – zwaarder dan de dagrugzak die je gewoonlijk voor een huttentocht gebruikt.
Je stapt vlot 15 km in glooiend terrein met 15 kg op de rug en bent blessurevrij. Bij je inschrijving vragen we je om voldoende te motiveren waarom je deze opleiding wil volgen en som je je bergervaring in detail op.
De groep heeft geen vaste samenstelling – jong of minder jong, iedereen is welkom. Meestal vormt zich vanzelf een fijne, sportieve mix van deelnemers.
Als je nog geen ervaring hebt, raden we je aan eerst een ervaringstocht bivak beginners te volgen.
Programma
We benadrukken dat de eerste twee modules integraal moeten gevolgd worden om te kunnen deelnemen aan module 3.
Module 1 (27-28 febr 2027 - 5630 Cerfontaine - Chateau Odeladelo)
Het is mogelijk om al op vrijdag 26 februari vanaf 19u je tentje op te zetten op het domein, van een vuurtje en drankje (zelf mee te brengen) te genieten en kennis te maken. Graag vooraf een seintje in de Whatsapp community (OZB 2027) – groep module 1
Zaterdag 27 febr: 8u30 - 22u
Zondag 28 febr: 8u00 -17u
Module 2 (vr 14 mei 18u tot en met ma 17 mei 17u 2027)
Vrijdagavond spreken we af in Cerfontaine vanaf 18u. Zondagmorgen gaan we een wandeling maken in de buurt waar je staptechnieken, hoogteangst en conditie worden gemeten. Jullie doen dit wel met bergschoenen minimum type AB (verhoogd) en een rugzak van minimaal 50-60 Liter met al het materiaal (behalve tent) in. We meten hierdoor of je voldoende technisch geschikt bent om mee op module 3 te gaan. We gaan zelfs als het regent. Doelstelling is ook voor jezelf om na te gaan of je een zware rugzak kan dragen over een langere periode én dat je blessurevrij bent. Je kan dit uiteraard ruim voldoende op voorhand inoefenen.
Module 3 (za 10 (reisdag) tot vr 16 juli (terugreis) 2027)
De dagetappes zijn fysiek niet zo zwaar , maar dat geeft ruimte om voldoende stil te staan bij de oriëntatie oefeningen, EHBO, staptechnieken, … Het is weliswaar een uitdagend terrein met enkele moeilijkere passages (T4) en (hopelijk) enkele sneeuwvelden. We bivakkeren 4 keer en slapen 1 keer in een echt authentieke gîtet. Zo leer je ook het huttenleven kennen.
- Zaterdag 10 juli reizen we af naar Nice (voorstel Brussels Airlines SN3621 - 13u50) met aansluitend om 18u40 buslijn 91 naar Saint-Etienne-de-Tinée (2u). Verblijf op de camping.
- Zondag 11 juli nemen we een taxi naar Le Pra (1650m). Daar vatten we een eerste klim via een niet gebaand pad tot aan enkele meren op 2450m.
- Maandag 12 juli gaan we verder op het ongebaand pad over enkele passen en de Lacs de Vens met verblijf aan de Plan de Ténibre (14km, 661m up, 644m down)
- Dinsdag 13 juli wandelen we tot aan de Lac Rabuons alwaar we een extra top meenemen (2996m)
- Woensdag 14 juli doen we zonder rugzak de beklimming van de Mont Ténibre (3031m) en keren we terug naar onze verblijplaats, de Refuge de Rabuons (2523m).
- Donderdag 15 juli dalen we af naar Saint-Etienne-de-Tinée waar we verblijven op een camping (9,5km, 1440m down)
- Vrijdag 16 juli met de bus 8u45 naar Nice en vliegtuig op naar huis (voorstel Brussels Airlines SN3622 - 16u30)
Het aantal stapuren varieert van dag tot dag van 5u tot 7u per dag. De kortere stapdagen worden aangevuld met de nodige educatieve momenten die naast een fysieke ook een mentale inspanning vergen.
Benodigd materiaal
Een paklijst wordt bezorgd na inschrijving. De belangrijkste zaken zijn een degelijke rugzak, slaapmateriaal (matje, slaapzak) en goede stapschoenen. Het benodigde materiaal wordt in detail overlopen tijdens module 1. Indien je nog iets ontbreekt, kan je steeds terecht bij diverse verhuurfirma’s of bij de begeleider die ook heel wat huur kan aanbieden.
Je ontvangt een "planzeiger" voor het voorbereiden van je marsplan alsook de nodige touwtjes in functie van het aanleren van enkele touwtechnieken i.f.v. moeilijker terrein.
De stafkaarten worden via het reisbudget gezamenlijk door de begeleider aangekocht bij IGN France. Dat bespaart verzendkosten en je hebt de meest recente kaart. We hebben ze al nodig vanaf module 1. Als je recente kaarten zou hebben, dan geef je dat aan bij de inschrijving.
Overnachtingen
Op de reisdag verblijven we op een camping. We verblijven ook in de Refuge de Rabuon op dag 4 en de laatste dag opnieuw op dezelfde camping.
Vervoer
Er wordt afgesproken in Nice (FR). We bespreken alles nog in module 1, maar van zodra je je bevestiging hebt van deelname kan je je tickets al boeken.
Het berggebied Mercantour
De Mercantour – Waar de Alpen de Middellandse Zee ontmoeten
In het uiterste zuidoosten van de Franse Alpen, op een boogscheut van de Middellandse Zee en tegen de Italiaanse grens, ligt de Mercantour: een verrassend ruig en ongerept bergmassief waar de toppen tot boven 3.000 meter reiken.
Hier wisselen indrukwekkende granietmassieven, kristalheldere bergmeren, groene alpenweiden en verlaten bergvalleien elkaar af. Dankzij de zuidelijke ligging geniet de streek van een uitzonderlijk zonnig klimaat, terwijl de hoogte garant staat voor een authentieke alpiene sfeer.
De Mercantour is een paradijs voor avontuurlijke bergwandelaars. Smalle bergpaden, uitdagende cols, een rijke fauna met onder meer steenbokken, gemzen en wolven, en talloze afgelegen bergmeren maken dit gebied bijzonder aantrekkelijk voor een meerdaagse bivaktrekking.
Ver weg van de drukte, dicht bij de natuur: de Mercantour biedt de perfecte combinatie van bergavontuur, rust en mediterrane charme.
Deelnameprijs
Lid zijn van de KBF is verplicht om deel te nemen aan deze opleiding. Je club kies je bij inschrijving. Hiking Advisor is één van de mogelijke clubs. Op die manier ben je verzekerd voor al je bergtochten gedurende een volledig kalenderjaar (inclusief helikopterredding) en heb je ook tal van andere voordelen (korting op een overnachting in berghutten, buitensportzaken en reisboekhandels, en toegang tot diverse opleidingen en stages). Wie in het najaar lid wordt, is meteen lid tot eind volgend jaar.
De deelnameprijs is € 345,00.
Wie lid is van een andere KBF-club dan Hiking Advisor vzw betaalt € 10,00 extra bij de deelnameprijs.
Inbegrepen in de deelnameprijs:
- Begeleiding en organisatie
- Prusiktouwtje, planzeiger en educatief materiaal
Niet inbegrepen:
- Kosten vervoer België-Nice
- Aankoop of huur van eigen materiaal
- Eigen voeding/drank
- Persoonlijke uitgaven ter plekke
- Noodbudget (minstens 150€)
Voorzie daarnaast nog een reisbudget van € 315,00. Dit wordt gebruikt voor uitgaven tijdens de activiteit:
- Verblijf module 1 en 2
- Verblijf eerste en laatste nacht camping
- Verblijf Refuge de Rabuons (CAF)
- Bus van en naar Nice en taxi naar vertrekplaats
- Prusiktouwen (1.5m 5mm, 6m 6 mm)
- Topo IGN 3639 OT Haute Tinée 1 Auron - editie 4
- Gas groepsaankoop, gemeenschappelijk materiaal
Begeleider(s)
Philippe Annys
Mijn eerste echte bergtocht was meteen een stevige kennismaking met het hooggebergte: een gletsjertocht in de Vanoise, inclusief de nodige blaren. Comfortabel was het niet altijd, maar de smaak was definitief te pakken. Wat volgde, waren vele jaren van bergtochten, aanvankelijk vooral met vrienden en zowel in zomer- als winterse omstandigheden. De volledige GR20 op Corsica, vijftien dagen lang, de Grandes Ballons in de Vogezen, wintertochten in Rondane en Dovrefjell in Noorwegen en beklimmingen van onder meer de Mont Blanc en de Elbrus behoren tot de ervaringen die mijn liefde voor de bergen verder vormgaven. Gaandeweg groeide echter ook het besef dat enthousiasme en ervaring alleen niet volstaan. Wie anderen meeneemt de bergen in, draagt verantwoordelijkheid en moet weten wat hij doet. Daarom volgde ik de opleidingen Zelfstandig Bergwandelen Zomer en Winter, waarna ik me verder bekwaamde als Initiator Bergwandelen en Instructeur Wandelen bij Bloso, de huidige Vlaamse Trainersschool. Inmiddels ben ik ook UIAA-gecertificeerd bergwandelgids. Die opleiding was voor mij eerder een vertrekpunt dan een eindpunt. Ik verdiepte me verder in meteorologie via opleidingen bij Urania en de Volkssterrenwacht Gent, volgde de Wilderness Outdoor First Responder-opleiding en behaalde mijn KVB3. Ook de rotsen bleven lonken, met onder andere fantastische klimweken in Orpierre in de Franse Alpen. Bergsport blijft bovendien evolueren. Daarom probeer ik mijn kennis voortdurend bij te schaven via opleidingen en workshops. Daarbij interesseren vooral de mogelijkheden van digitale navigatie en nieuwe technologie, maar ook de steeds duidelijker wordende impact van de klimaatverandering op het hooggebergte, sneeuw, gletsjers en de manier waarop we onze tochten voorbereiden en uitvoeren. Sinds 2009 ligt een belangrijk deel van mijn engagement bij Hiking Advisor, waar ik de Cursus Zelfstandig Bergwandelen organiseer. Wat ooit als een weekje in de bergen begon, groeide door de jaren heen uit tot een volwaardige opleiding in drie modules: twee opleidingsweekends en een praktijkstage van een week in de bergen. Daarnaast ben ik als docent Weerkunde en Outdoor-EHBO verbonden aan de Vlaamse Trainersschool. Doorheen de jaren is ook mijn eigen motivatie veranderd. Waar ik vroeger vooral zelf de bergen introk om nieuwe gebieden te ontdekken, toppen te bereiken en mijn eigen grenzen te verleggen, haal ik vandaag minstens evenveel voldoening uit het doorgeven van kennis en ervaring. Mijn doel is daarbij niet om beginnende bergsporters simpelweg te leren een route te volgen. Ik wil hen leren zelfstandig beslissingen te nemen: het weer en het terrein lezen, risico's herkennen, navigeren wanneer het pad verdwijnt, weten wanneer je moet doorgaan maar vooral ook wanneer je moet omkeren, en voorbereid zijn wanneer er toch iets misloopt. Uiteindelijk wil ik mensen voldoende kennis, vaardigheden en vertrouwen meegeven om zelfstandig met hun rugzak en tent de bergen in te trekken — veilig, voorbereid en verantwoord. Of, zoals we het graag eenvoudig samenvatten: VVV – Veilig, Voorbereid, Verantwoord de bergen in.
Ellen Maes
Inschrijven
Inschrijvingen openen op zaterdag 31 oktober 2026